Stanowisko Urzędu Gminy Przeworno w sprawie czasowego odebrania bydła z gospodarstwa położonego na terenie Gminy Przeworno

Komenda Powiatowa Policji w Strzelinie poinformowała na piśmie Wójta Gminy o utrzymywaniu bydła w niewłaściwych warunkach bytowania polegających na braku zapewnienia stałego dostępu do wody, okresowego głodzenia zwierząt, karmienia zwierząt nieodpowiednim pokarmem, co stanowi przejaw znęcania się nad zwierzęciem, o którym mowa w art. 6 ust. 2 pkt 10 i 19 ustawy o ochronie zwierząt.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 w/w ustawy zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy, w tym utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania, może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane, w tym przypadku, jako zwierzę gospodarskie, gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta).

Decyzja Wójta, zgodnie z art. 7 ust. 1a i 1b wspomnianej ustawy, podejmowana jest z urzędu po uzyskaniu informacji od Policji, straży gminnej, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, zaś przekazanie zwierzęcia następuje za zgodą podmiotu, któremu zwierzę ma być przekazane.

W dniu 22.02.2024 r. pracownicy Urzędu Gminy na prośbę telefoniczną Powiatowego Lekarza Weterynarii w Strzelinie byli obecni przy kontroli warunków hodowli bydła pod wskazanymi przez Policję adresami. Kontrola była przeprowadzona przy udziale pracowników Powiatowego Inspektoratu Weterynarii i Policji. W dniu 01.03.2024 r. do Urzędu Gminy w Przewornie wpłynęło pismo od Powiatowego Lekarza Weterynarii w sprawie przeprowadzonej kontroli w dniu 22.02.2024 r. pod wskazanymi przez Policję adresami wraz z protokołem z oględzin i dokumentacją fotograficzną. Powiatowy Lekarz Weterynarii w piśmie m.in. stwierdził przesłanki do znęcania się nad zwierzętami z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt i konieczności odebrania bydła na podstawie art. 7 ust. 1 ww. ustawy.

Powiatowy Lekarz Weterynarii złożył zawiadomienie o możliwości znęcania się nad zwierzętami, czego skutkiem była kontrola Policji przeprowadzona w dniu 18 marca 2024 r. przy udziale pracowników Urzędu Gminy w Przewornie, lekarza weterynarii, pracowników Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Strzelinie oraz biegłego lekarza weterynarii w gospodarstwie rolnym.  

W trakcie kontroli ustalono, że na jednej z nieruchomości utrzymywane jest 32 szt. bydła w bardzo złych warunkach. W pomieszczeniu nr 1 znajdowało się 6 szt. w kojcach, zwierzęta nie miały stałego dostępu do wody, były niedożywione, miały puste koryta.  W pomieszczeniu nr 2 znajdowały się dwa cielaki w kojcu, naprzeciwko w prowizorycznym kojcu były dwie sztuki, jedna ślepa. Zwierzęta jadły zamrożone resztki kukurydzy, w dalszej części pomieszczenia na uwięzi stało 8 sztuk. U dwóch sztuk zauważono urazy kończyn dolnych - obrzęknięte nogi, ropnie, biegunka. Według informacji właściciela bydło było pod nadzorem lekarza weterynarii, jednak nie przedstawił stosownej dokumentacji leczenia. Zwierzęta nie miały stałego dostępu do wody, były niedożywione, na swój wiek powinny mieć większy przyrost masy ciała. W pomieszczeniu nr 3 stwierdzono obecność 12 sztuk bydła na uwięzi. Zwierzęta były brudne, stały we własnych odchodach, nie miały dostępu do wody, niektóre miały zmiany na racicach. Na wybiegu znajdowały się 2 sztuki, nie zauważono, aby miały dostęp do wody. Na innej nieruchomości stwierdzono obecność 17 szt. utrzymywanych na uwięzi, u których nie stwierdzono większych uchybień w warunkach utrzymania, pouczono właściciela o konieczności zapewnienia im stałego dostępu do wody.  

W dniu 20.03.2024 r. w oparciu o pismo Powiatowego Lekarza Weterynarii w Strzelinie, Komendy Powiatowej Policji w Strzelinie oraz mając na względzie wyniki przeprowadzonych interwencji, Wójt Gminy Przeworno wszczął postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt gospodarskich w ilości 12 szt., bydła.

Wnioski właścicieli bydła o odstąpienie od czasowego odebrania bydła w ilości 12 szt. przez Gminę Przeworno nie znalazły uzasadnienia w świetle otrzymanych dokumentów z policji i od Powiatowego Lekarza Weterynarii w Strzelinie. Jednocześnie Komenda Powiatowa Policji wszczęła postępowanie karne w kierunku znęcania się nad zwierzętami.  

Podkreślić należy, że decyzja Wójta Gminy Przeworno z dnia 02.04.2024r. o czasowym odebraniu zwierząt została wydana w oparciu o wniosek Komendy Policji w Strzelinie, poparty opinią biegłego lekarza weterynarii oraz Powiatowego Lekarza Weterynarii w Strzelinie, którzy jednoznacznie wskazywali, że właściciele znęcali się nad zwierzętami. Decyzji, zgodnie z obowiązującymi przepisami, został nadany rygor natychmiastowej wykonalności.

Czasowe odebranie zwierzęcia odbywa się w trybie administracyjnym w oparciu o decyzję właściwego wójta, burmistrza, prezydenta miasta. Czasowy charakter tego środka oznacza, że zwierzę nie jest właścicielowi czy opiekunowi odebrane na zawsze, lecz do czasu rozstrzygnięcia sprawy karnej w przedmiocie przestępstwa znęcania się nad zwierzętami. Dopiero, bowiem na podstawie art. 35 ust. 3. ustawy o ochronie zwierząt w razie skazania sprawcy sąd orzeka przepadek zwierzęcia, jeśli sprawca jest jego właścicielem. Odebranie, zatem ma na celu zabezpieczenie zwierzęcia do czasu rozstrzygnięcia sprawy karnej. Postępowanie administracyjne, określone przepisami art. 7 ustawy o ochronie zwierząt pozostaje w ścisłym związku z postępowaniem karnym. Podmiot inicjujący czasowe odebranie zwierzęcia powinien jednocześnie zainicjować postępowanie karne o znęcanie się nad zwierzętami, którego wynik przesądzi ostatecznie o przepadku zwierzęcia.